Anadolu"da Siyasi Durum: 14. yy"da doğudan gelen Moğol baskısı sonucu Anadolu Selçuklu yıkılma noktasına geliyor. Moğol baskısından kaçan Türkmenler daha Batı Anadolu"ya gidiyor ve buralarda beylikler kuruyorlar. Bu dönemde Anadolu üzerinde yirmi kadar beylik kuruluyor. Bazılarının ömrü çok kısa, bazılarının uzun olmuştur.
Karaman Devri Sanatı - Oktay Aslanapa (Kaynak)
14. yy Anadolu Beylikleri - Türk Tarih Kurumu
Türk Sanatı I-II- Oktay Aslanapa
Erken Osmanlı Sanatı- Arkeoloji Sanat Yayınları
İlk 250 Yılın Osmanlı Sanatı-
Yüzyıllar Boyunca Türk Sanatı-Oktay Aslanapa
ÖDEV: 14. yy Anadolu Beylikleri"nin Sanatını neden Doğudan Batıya doğru inceliyoruz?
Dönemin Sosyal ve Siyasi Durumu (Yaşamı):
Dönemi Hazırlayan Siyasi Nedenler: 1277"de Moğollar Anadolu"yu ele geçiriyor. Anadolu Selçuklularının resmi yıkılışıdır bu tarih. Moğol istilası Anadolu Siyasi yapısını tamamen değiştiriyor.
Anadolu Selçukluların yıkılma sürecinde öne çıkan önemli bir isim Munieddin Süleyman Pervane. İlhanlılarla Anadolu Selçuklular arasında köprü vazifesi görüyor. Anadolu Selçuklu"nun bir süre daha sürmesini sağlıyor. İlhanlılardan (Moğollar) yanaymış gibi görünüyor fakat olmadığı anlaşılınca idam ediliyor. İdamından sonra yaptırdığı eserlerden adı siliniyor.
Moğollar sefere çıktıklarında ailelerini de yanlarında götürüyorlar ve ele geçirdikleri yere yerleşiyorlar.
Anadolu Selçuklunun yıkılmasından sonra Anadolu"da otorite boşluğu çıkıyor. Moğol ailelerin ele geçirdikleri yere yerleşmesiyle buradaki Türkler Batıya doğru göç ediyor.
İlhanlı Devleti"nin de bir sorunu var. Moğolların (İlhanlılar) kendi içindeki çekişme sonucu Moğollar yıkılıyor ve birçok devlette buradan ortaya çıkıyor. Eretna Devleti de bunun sonucu ortaya çıkıyor. Uygur Türklerinden biri, bu devleti kuran.
Toplumsal Yaşam: 14. yy"da Anadolu halkı hayat tarzı bakımından göçebe ve yerleşik olmak üzere iki kısma ayrılıyordu. Yerleşik olanlar menşei bakımından Türkmen olmakla birlikte bu isim daha çok göçebe Türk Topluluklarına veriliyordu. Türkmenlerin büyük bir kısmı siyasi ve askeri görevlerinin gereği olarak yerleşik yaşama geçmişlerdi. Bir kısmı da yarı yerleşik bir hayat sürüyorlardı. Bir kısmı ise şartlar elverdiği sürece tam göçebe yaşamlarını devam ettiriyorlardı.
Batı Anadolu, Marmara, Kuzey Anadolu ve Güney Batı Anadolu Bölgeleri coğrafi özellikleri nedeniyle büyük topluluklar halinde göçebe hayatın sürdürülmesine imkan vermediği için adı geçen yerlerde Türkmenlerin çoğunluğu kısa bir zamanda yerleşik yaşama geçtiler. Orta Anadolu"nun önemli bir kısmı ile adı geçen bölgelerde göçebe hayatı sürdürenleri ifade etmek için yeni bir deyim çıktı "Yörük". Bu deyim bir kavim ifadesi olmayıp sadece göçebe anlamını içermektedir.
Yerleşik Türk Topluluklarının büyük bir kısmını köylüler oluşturuyordu. Göçebe hayatın bir uzantısı olarak bütün Türk köylülerinin yaylaları vardı. Bugünde köylerin çoğu yaylalarını muhafaza etmektedir. Yaylalara çıkmak köylüler için bir zorunluluktu. Hasat mevsimine kadar hayvanların yaylalarda otlatılması gerekiyordu ve ayrıca yaşlı köylüler yaylaya çıkmanın kendilerini sıtmadan ve salgın hastalıklardan koruduğuna inanmaktaydılar.
Şehirlere gelince buralarda da Türk unsuru nüfus, kültür, iktisadi ve ticari bakımlardan üstünlüğü ele geçirmişlerdi. Şehirlerdeki Türk unsuru askerlerden, din ve ilim adamlarından, memurlardan, tüccar, esnaf ve zanaatkarlardan oluşmaktaydı. Esnaf ve zanaatkarlar her şehirde kuvvetli bir şekilde örgütlenmişlerdi. 13. yy"ın sonlarına doğru Selçuklu Şehirlerinde görülen bu esnaf ve zanaatkar teşekkülleri 14. yy"da Batı Anadolu ve Marmara Bölgelerindeki şehirlere de yayılmış ve o şehirlerinde gelişmesinde önemli bir etken olmuştur. Bu teşekküllerin reislerine "Ahi" denilmektedir. Günümüzde aynı kelime bu toplulukların bütün mensupları için kullanılır. Ahiler silahlıydılar ve şehirlerin beledi kuvvetini teşkil ediyorlardı. Özellikle Eretnalıların hakimiyetinde
Kaynak: veribaz.com - Türkiye'nin veri bankası |
18/12/2008 22:31 
Veribaz.com 
656
-
konuyla ilgili görseller eklenebilirmi?